Spis treści
Ferrytyna a kondycja włosów - dlaczego "norma" w wynikach nie zawsze wystarcza
Każdy włos na Twojej głowie przechodzi przez powtarzający się cykl: rośnie, zatrzymuje wzrost, odpoczywa i wypada, by zrobić miejsce nowemu. To, ile włosów masz na głowie i jak wyglądają, zależy w dużej mierze od tego, w jakich proporcjach Twoje mieszki znajdują się w poszczególnych fazach tego cyklu. Zrozumienie, jak działa cykl życia włosa, to klucz do zrozumienia niemal każdego problemu z włosami - od sezonowego osłabienia po trwałe przerzedzenie.
Spis treści
- Czym jest cykl życia włosa?
- Faza anagenu - aktywny wzrost
- Faza katagenu - przejście
- Faza telogenu - spoczynek
- Faza egzogenu - wypadanie
- Co steruje cyklem życia włosa?
- Co dzieje się, gdy cykl zostaje zaburzony?
- Jak wspierać prawidłowy cykl wzrostu?
Czym jest cykl życia włosa?
Włos nie rośnie w nieskończoność. Każdy mieszek włosowy działa według własnego, niezależnego rytmu, przechodząc przez kolejne fazy aktywności i spoczynku. Dzięki temu, że poszczególne mieszki znajdują się w różnych fazach jednocześnie, nie tracimy wszystkich włosów naraz - codzienna utrata kilkudziesięciu włosów to całkowicie naturalne zjawisko.
Cykl życia włosa dzieli się na cztery główne etapy: anagen (wzrost), katagen (przejście), telogen (spoczynek) oraz egzogen (wypadanie). U zdrowej osoby zdecydowana większość mieszków - około 85-90% - znajduje się w fazie wzrostu, a tylko niewielki odsetek odpoczywa lub wypada. To właśnie ta proporcja decyduje o gęstości i kondycji włosów.
- Anagen - faza aktywnego wzrostu, trwa od 2 do 7 lat
- Katagen - krótka faza przejściowa, około 2-3 tygodnie
- Telogen - faza spoczynku, około 3 miesiące
- Egzogen - faza wypadania starego włosa
Faza anagenu - aktywny wzrost
Anagen to najdłuższa i najważniejsza faza cyklu. To w niej komórki w cebulce włosa dzielą się intensywnie, a włos systematycznie rośnie - średnio około jednego centymetra miesięcznie. Faza wzrostu trwa zazwyczaj od dwóch do siedmiu lat, a to, jak długo, jest cechą w dużej mierze uwarunkowaną indywidualnie. Właśnie dlatego jedne osoby z łatwością zapuszczają włosy do pasa, a inne mają trudność z przekroczeniem długości ramion.
Długość fazy anagenu ma kluczowe znaczenie. Im dłużej trwa, tym dłuższy i mocniejszy może urosnąć włos. Skrócenie tej fazy oznacza, że włosy wypadają, zanim zdążą osiągnąć swoją pełną długość i grubość - to jeden z głównych mechanizmów stojących za przerzedzeniem.
Faza katagenu - przejście
Katagen to krótki, trwający zaledwie dwa do trzech tygodni etap przejściowy. Aktywny wzrost zostaje zatrzymany, mieszek się kurczy, a cebulka włosa odłącza się od brodawki dostarczającej jej składniki odżywcze. Włos przestaje rosnąć, ale jeszcze nie wypada - przygotowuje się do fazy spoczynku. W tej fazie znajduje się zazwyczaj zaledwie około 1% mieszków.
Faza telogenu - spoczynek
W fazie telogenu mieszek odpoczywa. Stary włos pozostaje jeszcze osadzony w skórze, ale nie rośnie - pod nim natomiast zaczyna formować się nowy włos, który z czasem go zastąpi. Telogen trwa średnio około trzech miesięcy. U zdrowej osoby w tej fazie znajduje się około 10-15% wszystkich włosów.
Faza spoczynku jest szczególnie istotna z punktu widzenia nasilonego wypadania. Wiele czynników - stres, poród, zmiany hormonalne, niedobory - może jednorazowo przesunąć dużą liczbę mieszków z fazy wzrostu do fazy spoczynku. Efekt staje się widoczny dopiero kilka tygodni czy miesięcy później, gdy te włosy zaczynają masowo wypadać. To zjawisko opisaliśmy szczegółowo w artykule o telogen effluvium.
Faza egzogenu - wypadanie
Egzogen to etap, w którym stary włos zostaje wypchnięty z mieszka przez rosnący pod nim nowy włos. To naturalne zakończenie cyklu - po nim mieszek ponownie wchodzi w fazę anagenu i cały proces rozpoczyna się od początku. Wypadanie kilkudziesięciu włosów dziennie w ramach egzogenu jest zjawiskiem zupełnie prawidłowym i nie powinno budzić niepokoju.
Co steruje cyklem życia włosa?
Przejścia między fazami cyklu nie dzieją się przypadkowo - są precyzyjnie regulowane przez wiele czynników działających na poziomie mieszka włosowego. Do najważniejszych należą:
- Hormony - estrogeny sprzyjają wydłużaniu fazy wzrostu, a ich spadki (po porodzie, w okresie okołomenopauzalnym) mogą skracać anagen. Więcej na ten temat w artykule o roli estrogenów.
- Składniki odżywcze - mieszek w fazie wzrostu potrzebuje stałego dopływu budulca i energii.
- Mikrokrążenie - to przez naczynia krwionośne docierają do cebulki substancje odżywcze i tlen. O znaczeniu cyrkulacji pisaliśmy w tekście o mikrokrążeniu skóry głowy.
- Proteoglikany - cząsteczki uczestniczące w sygnalizacji, która decyduje o tym, kiedy mieszek wchodzi w fazę wzrostu, a kiedy w spoczynek.
To właśnie proteoglikany odgrywają szczególną rolę w synchronizacji cyklu. Badania nad tzw. proteoglikanową regulacją cyklu włosa pokazują, że ich odpowiedni poziom w mieszku sprzyja prawidłowemu przebiegowi fazy wzrostu.
Co dzieje się, gdy cykl zostaje zaburzony?
Większość problemów z włosami sprowadza się do zaburzenia równowagi między fazami cyklu. Można wyróżnić dwa główne scenariusze:
Przesunięcie do fazy spoczynku. Gdy duża liczba mieszków przedwcześnie przechodzi z anagenu do telogenu, po kilku tygodniach obserwujemy nasilone wypadanie. Tak dzieje się przy silnym stresie, po porodzie, przy niedoborach czy zmianach hormonalnych. To zazwyczaj zjawisko przejściowe - po ustąpieniu przyczyny cykl ma szansę się odbudować.
Skracanie fazy wzrostu. Drugi scenariusz to stopniowe skracanie kolejnych faz anagenu, przez co włosy z każdym cyklem stają się cieńsze, krótsze i słabsze. Ten mechanizm leży u podstaw stopniowego przerzedzenia, o którym pisaliśmy w artykule o utracie objętości włosów.
Jak wspierać prawidłowy cykl wzrostu?
Skoro kondycja włosów zależy od prawidłowego przebiegu cyklu, wsparcie powinno działać u jego podstaw - na poziomie mieszka włosowego. Liczy się tu dbałość o całość: zrównoważona dieta dostarczająca budulca, dobre mikrokrążenie skóry głowy, ograniczanie czynników skracających anagen oraz odpowiednia podaż składników uczestniczących w regulacji cyklu.
W tym ostatnim obszarze pomocne mogą być proteoglikany. Suplementy Nourkrin opierają się na kompleksie proteoglikanowym Marilex, którego zadaniem jest wspieranie mieszka włosowego w utrzymaniu prawidłowego rytmu cyklu wzrostu. To podejście, które działa nie na sam objaw, lecz na mechanizm leżący u jego podstaw.
Jeśli zauważasz nasilone wypadanie, osłabienie lub utratę objętości włosów i chcesz wesprzeć ich naturalny cykl wzrostu, poznaj suplementy Nourkrin dopasowane do Twoich potrzeb.
Szukasz rozwiązania dla mężczyzn? Zobacz Nourkrin Man lub korzystny Duo Pack.